Spis treści

Słowo wstępne. Biznes i cnoty (Magdalena Środa) ... IX

Biznes i moralność

Podziękowania ... 2

Przedmowa do wydania polskiego ... 3

Wprowadzenie ... 21

Czy etyka praktyczna jest możliwa? ... 21

Przydatność etyki praktycznej ... 24

Pytania ... 26

1. Od czego zacząć ... 27

Dwa rodzaje trudności ... 27

Punkt wyjścia ... 31

Pytania ... 31

2. O słusznym postępowaniu ... 32

To, co słuszne, i to, co niesłuszne ... 32

Definiowanie tego, co słuszne, w kategoriach tego, co niesłuszne ... 33

Próba nadania sensu pojęciu słusznego postępowania ... 34

Rodzaje norm ... 36

Rola bezwzględnych norm moralnych ... 38

Zarzuty wobec stanowiska Hobbesa ... 39

Warunki życia w zgodzie i pokoju ... 40

Potrzeba rewizji mapy moralności ... 42

Czytanie mapy moralności i unikanie niesłusznego postępowania ... 43

Pytania ... 45


3. O dobrym postępowaniu ... 46

Więcej niż trzeba ... 46

O pojęciu dobrego postępowania ... 47

Znaczenie pojęcia dobra ... 48

Bycie dobrym a wybór ... 49

Co z tego wynika dla etyki? ... 50

Dobre postępowanie a wybór ... 51

Czy moralność ma cele? ... 52

Konflikt obowiązku i dylematy moralne ... 55

Problemy i dylematy moralne w życiu gospodarczym ... 60

Zobowiązania na mapie moralności ... 60

Pytania ... 61

4. Motywy postępowania, racje moralne i uległość wobec norm ...62

Nieetyczne praktyki w biznesie ... 62

Cena uległości ... 63

„Sprytny łajdak" Hume'a ... 64

Co sprawia, że praktyki nieetyczne są kuszące? ... 67

Racje a racje moralne ... 68

„Respektowanie zasad etycznych to dobry interes" ... 70

Ryzyko ujawnienia ... 71

Koszty skrytości ... 72

Cnoty a motywacja ... 75

Pytania ... 76

5. Cnoty życiowe ... 77

Praktyka ... 77

Elementy życia wartościowego ... 77

Cnoty, czyli zalety, i cnoty ludzkie ... 80

Cnoty moralne ... 81

Jak cnoty moralne są związane z namiętnościami i rozsądkiem? ... 81

Istotne znaczenie wad i cnót moralnych dla charakteru ... 83

Quasi-v/a.dy i wady właściwe ... 83

Jakimi cechami charakteru są cnoty moralne? ... 84

Cnoty społeczne ... 87

Cnoty aspiracyjne ... 90

Wzajemne związki między cnotami ... 92

Posiadanie cnót moralnych a ich przejawianie ... 93

Motywy postępowania a cnoty ... 94

Charakterystyka cnót moralnych ... 98

Czy człowieczeństwo jest cnotą moralną? ... 99

Czy istnieje konflikt między dobrym życiem a zajmowaniem się działalnością gospodarczą? ... 101

Pytania ... 101


6. Czy da się pogodzić życie gospodarcze z cnotami moralnymi? ... 104

Niebezpieczeństwa moralne związane z prowadzeniem interesów ... 104

Współzawodnictwo w interesach ... 105

Konsumeryzm ... 106

Ku pojednaniu ... 108

Jak godzić karierę w biznesie i życiu zawodowym z cnotami moralny mi? ... 124

Pytania ... 126

7. Obowiązki wynikające z roli społecznej ... 127

Odnajdywanie własnej roli społecznej ... 127

Jak nasza rola społeczna wpływa na to, co dla nas etycznie właściwe? ... 127

Problemy i dylematy ... 129

Współzawodniczące roszczenia ... 131

Role społeczne w biznesie ... 132

Etyka w konkretnych przypadkach ... 136

Pytania ... 138

8. Dobra praktyka w biznesie ... 140

Czym jest dobra praktyka w biznesie? ... 140

Utylitaryzm ... 141

Teoria deontologiczna ... 143

Teoria umowy - kontraktualizm ... 149

Przypadek kontrolny ... 150

Pytania ... 159

9. Dobra praktyka wewnątrz firmy ... 160

Co uważa się za dobrą praktykę? ... 160

Dobra praktyka a bezpieczeństwo i higiena pracy w przedsiębiorstwie... 163 Czy te same normy bezpieczeństwa powinny obowiązywać w zagranicznych oddziałach przedsiębiorstwa? ... 170

Dobra praktyka przy zatrudnianiu, zwalnianiu i awansowaniu ... 173

Pytania ... 180

10. Dobra praktyka na zewnątrz firmy ... 181

Dobra praktyka a stosunek do ludzi spoza firmy ... 181

Sprawiedliwy sposób prowadzenia interesów ... 182

Uczciwość a sprawiedliwe prowadzenie interesów ... 183

Wprowadzanie w błąd podczas negocjacji ... 186

Obchodzenie przepisów podatkowych i wykorzystywanie luk prawnych... 189 Biznes ekologiczny: zobowiązania biznesu w stosunku do środowiska naturalnego ... 190

Pytania ... 196


11. Cnoty moralne - klucz do dobrej praktyki ... 198

Dlaczego cnoty? ... 198

Sprawiedliwość kontra użyteczność ... 199

Doniosłość cnót moralnych ... 204

Honorowe kompromisy ... 208

Punkt wyjścia etyki biznesu ... 213

Mapa moralności i jej ograniczenia ... 217

Czy nasze zadanie zostało wykonane? ... 218

Pytania ... 220

Bibliografia ... 222

Indeks osób ... 229

Indeks pojęć ... 233